De politie heeft een waarschuwingsschot gelost. Foto: Jasper Lindner / Omroep Gelderland

De politie heeft een waarschuwingsschot gelost. Foto: Jasper Lindner / Omroep Gelderland

VAASSEN - De politie loste dinsdag in Vaassen een waarschuwingsschot bij de aanhouding van een slapende man met een balletjespistool. Een dag eerder vlogen de kogels al door de lucht tijdens een achtervolging in Hoog-Keppel. Wanneer mag de politie naar het wapen grijpen?

Eerst de cijfers. Het komt namelijk niet elke dag voor dat een agent een waarschuwingsschot lost in onze provincie. Landelijk gezien ging het vorig jaar om 165 situaties, waarin een agent ter waarschuwing een schot loste. 78 keer werd gericht geschoten, drie keer ging een wapen per ongeluk af.

Zie ook: Politie schiet bij aanhouding 'slapende' man met vuurwapen

Voor het zover komt, probeert de politie een gevaarlijke situatie te de-escaleren. Daarbij gebruikt de agent in eerste instantie de stem. Lukt dat niet, dat kan hij (of zij) geweld gebruiken.

Een agent moet vaak binnen enkele seconden bepalen welk middel hij inzet. Behalve het dienstpistool heeft hij ook nog de opties fysiek geweld, de uitschuifbare wapenstok, pepperspray, het stroomstootwapen en de politiehond.

Met luide stem

Voor een agent naar zijn wapen grijpt, moet hij eerst - als dat kan - waarschuwen. Dat moet volgens de wet ‘met luide stem of op andere niet mis te verstane wijze’. Deze waarschuwing ‘kan zo nodig vervangen worden door een waarschuwingsschot’, zo staat in artikel 10a van de ambtsinstructie. En die moet weer op zodanige wijze worden gegeven, dat het zo min mogelijk gevaar oplevert.

Zie ook: Man (22) die werd opgepakt na waarschuwingsschoten had een vuurwapen

In Vaassen, waar een man met een vuurwapen werd aangetroffen, deed de verdachte niet wat de agenten hem vroegen. En in Hoog-Keppel ging de man er na een wilde achtervolging te voet vandoor. In beide gevallen volgden waarschuwingsschoten van de politie.

Schieten op de benen of de romp

Gericht geschoten werd er niet. Dat kan alleen wanneer een agent zelf of een ander persoon in levensgevaar is, of bij de aanhouding van iemand die verdacht wordt van een ernstig feit.

Volgens de politie is een agent daarbij getraind om op de benen van de verdachte te schieten. Dan is er de minste kans op blijvend letsel of dood. Alleen in het uiterste geval richt hij op de romp.

Onderzoek

Als een agent heeft geschoten, moet hij dat altijd verantwoorden. Daarbij bepaalt zijn chef of het geweld terecht was of dat de eenheidschef dat moet beoordelen. Als er sprake is van letsel door het gebruik van het dienstwapen, doet de Rijksrecherche altijd onderzoek.

Waar blijft de kogel?
Een agent vuurt een waarschuwingsschot in de lucht. Vanwege de zwaartekracht komt de kogel vanzelf een keer naar beneden. Uit een experiment van het populair-wetenschappelijk tv-programma MythBusters bleek dat een kogel die kaarsrecht omhoog wordt geschoten - en weer recht naar beneden valt - niet dodelijk is. Maar meestal valt een kogel in een boog terug op de grond. In dat geval bleek die wel dodelijk te kunnen zijn. Niet voor niets vallen er regelmatig doden bij vreugdeschoten. Zover bekend is er geen voorbeeld uit ons land van een dode door een vallende kogel.

Zie ook:

Deel dit artikel